فراجا گردشگری

سیمان سفید یا رسوبات تاریخی؟ معمای لکه های سفید بر کتیبه تخت خان

سیمان سفید یا رسوبات تاریخی؟ معمای لکه های سفید بر کتیبه تخت خان

به گزارش فراجا، عملیات حفاظت و مرمت سنگ نوشته تاریخی تخت خان در استان ایلام، بعد از بررسیهای میدانی و ارزیابی اولیه وضعیت این اثرهفته آینده شروع می شود.


به گزارش گزارشگر خبرگزاری مهر، لکه های سفیدرنگ بر پیکر یکی از یادگارهای تاریخی ایلام، نگرانی ها درباره ی سرنوشت سنگ نوشته تخت خان را افزایش داده است؛ اثری که بخشی از حافظه تاریخی منطقه بان روشان را در دل خود جای داده و حالا بعد از انتشار گزارش هایی درباره ی تعرض و تغییرات در سطح آن، مقرر است از هفته بعد زیر تیغ اقدامات حفاظتی و مرمتی قرار گیرد؛ اما آیا این لکه ها ناشی از سیمان سفید و ملات هستند و چه میزان به اصالت و سلامت این اثر لطمه وارد شده است؟

ردپای مواد سفیدرنگ بر سنگ نوشته تاریخی

انتشار تصاویری از تغییرات ایجادشده در سطح سنگ نوشته تاریخی تخت خان، واقع در منطقه بان روشان بخش صالح آباد شهرستان مهران، بار دیگر موضوع محافظت از آثار باستانی و ضرورت مواجهه با مداخلات غیراصولی در این میراث باارزش را به صدر توجهات آورده است.
در پی انتشار این گزارش ها، اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان ایلام بررسی وضعیت این اثر ثبت ملی را در دستور کار قرار داد و گروهی از کارشناسان حفاظت و مرمت بهمراه نیروهای یگان محافظت از محل بازدید نمودند.
فرزاد شریفی، مدیرکل میراث فرهنگی استان ایلام، ضمن اشاره به مشاهدات اولیه این بازدید اظهار داشت: لکه ها و پوشش هایی به رنگ سفید روی سطح کتیبه مشاهده شده که احتمال می رود بخشی از آن ناشی از مواد ملات یا رسوبات سطحی، همچون خاک سنگ و سیمان سفید باشد.

هنوز علت قطعی لطمه مشخص نیست

آنچه حال درباره ی وضعیت تخت خان اهمیت دارد، تشخیص دقیق ماهیت مواد سفیدرنگ و میزان تأثیر آنها بر سطح سنگ و نوشته های تاریخی است؛ موضوعی که به قول مسئولان میراث فرهنگی، بدون آزمایش های تخصصی و بررسیهای علمی نمی توان درباره ی آن اظهارنظر قطعی کرد.
شریفی با تاکید بر ضرورت پرهیز از اقدامات شتاب زده در مواجهه با آثار باستانی اظهار نمود: لطمه شناسی علمی، مستندسازی وضع موجود و تدوین طرح حفاظت و مرمت متناسب با شرایط اثر در دستور کار قرار گرفته است.

عملیات حفاظت و مرمت از هفته آینده

مدیرکل میراث فرهنگی استان ایلام از شروع عملیات حفاظت و مرمت سنگ نوشته تخت خان در هفته بعد آگاهی داد و تاکید کرد که تمام اقدامات با استفاده از نظر کارشناسان متخصص و بر اساس استانداردهای حفاظت و مرمت آثار باستانی صورت می گیرد.
به گفته وی، اولویت اصلی در این عملیات، حفظ اصالت تاریخی و سلامت فیزیکی کتیبه و پیشگیری از گسترش لطمه های احتمالی است و یکی از نکات مهم در این پرونده، حساسیت بالای پاک سازی آثار سنگی است؛ چونکه زدودن مواد خارجی بدون شناخت ترکیبات و میزان نفوذ آنها می تواند لطمه های جبران ناپذیری به سطح سنگ و خوانایی نوشته ها وارد کند. از همین رو، هرگونه مداخله باید بعد از انجام بررسیهای کارشناسی و زیر نظر متخصصان صورت گیرد.

میراثی که بدون همراهی مردم حفظ نمی شود

اما محافظت از تخت خان تنها به عملیات مرمت و اقدامات دستگاه های مسئول محدود نمی گردد. خیلی از آثار باستانی در مناطق دور از دسترس و خارج از محدوده های حفاظت شده قرار دارند و امکان استقرار دائمی نیروهای حفاظتی در کنار آنها وجود ندارد.

مدیرکل میراث فرهنگی استان ایلام نیز با تاکید بر نقش مردم در صیانت از میراث تاریخی اظهار داشت: حفاظت مؤثر و پایدار از سرمایه های ملی بدون همراهی جوامع محلی، گردشگران و علاقمندان میراث فرهنگی امکانپذیر نیست.

تخت خان؛ فراتر از یک سنگ نوشته

سنگ نوشته تاریخی تخت خان تنها یک یادمان سنگی نیست، بلکه بخشی از هویت و حافظه تاریخی ایلام به شمار می رود؛ اثری ثبت شده در لیست آثار ملی که محافظت از آن، مسئولیتی در قبال گذشته و آینده این سرزمین شمرده می شود.
حال نگاه ها به عملیات حفاظتی هفته بعد دوخته شده است؛ عملیاتی که انتظار می رود با شناسایی دقیق لطمه ها و اجرای اقدامات علمی و اصولی، از ادامه تخریب احتمالی این یادگار تاریخی جلوگیری نماید.
با این حال، پرسش اصلی بازهم باقی است: چه کسانی و با چه هدفی در سطح این اثر تاریخی مداخله کرده اند و آیا بررسیهای کارشناسی می تواند ابعاد دقیق این اتفاق را روشن کند؟ پاسخ به این پرسش ها و نتیجه عملیات مرمت، اهمیت بالای ی در روشن شدن سرنوشت یکی از یادگارهای تاریخی استان ایلام خواهد داشت.

حرف آخر اینکه از همین رو، هرگونه مداخله باید پس از انجام بررسیهای کارشناسی و زیر نظر متخصصان صورت گیرد. بسیاری از آثار باستانی در مناطق دور از دسترس و خارج از محدوده های حفاظت شده قرار دارند و امکان استقرار دائمی نیروهای حفاظتی در کنار آنها وجود ندارد. حال نگاه ها به عملیات حفاظتی هفته بعد دوخته شده است؛ عملیاتی که انتظار می رود با شناسایی دقیق لطمه ها و اجرای اقدامات علمی و اصولی، از ادامه تخریب احتمالی این یادگار تاریخی پیشگیری کند. در عین حال، پرسش اصلی بازهم باقی است: چه کسانی و با چه هدفی در سطح این اثر تاریخی مداخله کرده اند و آیا بررسیهای کارشناسی می تواند ابعاد دقیق این اتفاق را روشن کند؟

منبع:

1405/08/25
10:04:16
0.0 / 5
4
تگهای خبر: آثار باستانی , آزمایش , اثر تاریخی , تخصص
این پست فراجا را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این پست فراجا
نظر شما در مورد این پست فراجا
نام:
ایمیل:
نظر:
سوال:
= ۵ بعلاوه ۵
پربیننده های فراجا

پرچالشهای فراجا

جدیدترینهای فراجا

فراجا
faraja.ir - حقوق مادی و معنوی سایت فراجا محفوظ است - سال 1396 تا 1405

فراجا

یافتن بهترین جا برای گردشگری
تماس جهت تبلیغات در سایت: 3722-470-912

فراجا، بهترین جاها، مناسب ترین هزینه ، با فراجا سفر آسان را تجربه کنید.